Het ontstaan van bijwerkingen aan de oppervlakte van de huid na een behandeling met immuuntherapie tegen melanomen lijkt een teken te zijn dat de behandeling goed aanslaat. Dit toont een recent retrospectief onderzoek aan gepubliceerd in het tijdschrift JAMA Oncology (1).

Immuuntherapie om melanomen te bestrijden kan leiden tot irritaties van de huid. Dit hoeft echter geen slecht teken te zijn: er lijkt zelfs een verband te zijn tussen het ontstaan van de bijwerkingen en verhoogde effectiviteit van de behandeling.

Dr. Douglas Johnson en zijn team van de Vanderbilt University (Nashville, Verenigde Staten) onderzochten de data van 318 patiënten die een anti-PD1 behandeling hadden ondergaan, al dan niet in combinatie met ipilimumab. Van de patiënten, waarvan het merendeel de combinatietherapie met ipilimumab ontving, ontwikkelde 38% irritaties aan het huidoppervlak.

Patiënten waarbij de bijwerkingen ontstonden, reageerden beter (60%) op de behandeling dan de overige patiënten (28,6%). Bovendien was de ziektevrije overleving verhoogd van 112 dagen naar 797 dagen. De behandeluitkomsten waren significant beter bij de patiënten waar sprake was van vitiligo (OR, 7.05) of uitslag (OR, 4.37). Alleen jeuk liet geen verhoogde effectiviteit van de behandeling zien (OR, 0.75) .

De onderzoekers laten weten dat het ontstaan van de bijwerkingen drie maanden na start van de behandeling de hoogste kans op een gunstige behandeluitkomst met zich meebrengt. Onoverkomelijk is het feit dat er kans is op een bias: patiënten die langer behandeld worden hebben immers meer kans op bijwerkingen en het meeste effect van de behandeling. Toch kan de aanwezigheid van huidirritaties dienen als een vroege marker voor een goede behandelrespons, aldus de onderzoekers.

Bron
1. Quach HT, Dewan AK, Davis EJ et al. Association of Anti-Programmed Cell Death 1 Cutaneous Toxic Effects With Outcomes in Patients With Advanced Melanoma. JAMA Oncol. 2019 Apr 18.