Korte periode van caloriearm dieet vermindert mogelijk bijwerkingen chemo bij borstkanker

januari 2022 Beter Leven Willem van Altena

Kan een dieet ervoor zorgen dat borstkankerpatiënten die met chemotherapie behandeld worden minder bijwerkingen ondervinden? Over die vraag buigt zich binnenkort een team wetenschappers bij Erasmus MC in Rotterdam.

Chemotherapie wordt al sinds de jaren ’60 ingezet als eerstelijnsbehandeling bij diverse soorten kanker, maar het is bekend dat chemotherapie bijwerkingen kan veroorzaken naarmate het langer gebruikt wordt. Hartschade is een van die bijwerkingen.

Nierdonoren

Uit dierproeven kwam eerder al naar voren dat een kortdurend restrictief dieet, met minder calorieën en minder proteïnen, kan zorgen voor minder ouderdomsziekten, zoals hart- en vaatziekten, en een langere overleving. Bij zo’n dieet wordt gedurende korte tijd 30% minder calorieën gebruikt. Een speciaal restrictief dieet dat werd ontwikkeld voor nierdonoren en ontvangers van donornieren bleek tot sneller herstel na de operatie te leiden.

Inzet van dieetrestrictie bij kankerpatiënten met leveruitzaaiingen leverde eveneens gezondheidswinst op: dankzij het dieet sloeg de chemotherapie beter aan zonder dat dat met extra bijwerkingen gepaard ging. Onderzoekers aan Erasmus MC willen nu weten of een korte dieetrestrictie een gunstige uitwerking heeft op de hartgezondheid bij kankerpatiënten die chemotherapie krijgen.

Leefstijlingreep

De vrouwen met borstkanker die aan het onderzoek meedoen worden vijf dagen voordat ze een chemobehandeling krijgen aan het restrictieve dieet onderworpen. Een controlegroep blijft wel eten conform het vaste eetpatroon. Gedurende de studie wordt de hartfunctie en het bloed van de vrouwen regelmatig onderzocht. Gehoopt wordt dat dankzij een tamelijk eenvoudige leefstijlingreep als een dieet mogelijk ernstige hartschade door chemotherapie voorkomen kan worden. Mogelijk wordt door zo’n dieet de chemotherapie ook beter verdragen met betere uitkomsten van de behandeling als gevolg.

In november verscheen een artikel in vaktijdschrift Advances in Nutrition waarin de huidige stand van zaken werd gepresenteerd aangaande restrictieve diëten tijdens chemotherapie. Periodes waarin minder calorieën en eiwitten worden geconsumeerd –al of niet in de vorm van korte periodes van vasten- blijken in muismodellen voor minder bijwerkingen te zorgen en een verbeterde respons op de chemotherapie. Het ontbreekt echter nog aan klinische studies met menselijke proefpersonen. Periodiek verlagen van de calorie-intake heeft mogelijk gunstige invloed op de effectiviteit van de chemotherapie, het verminderen van bijwerkingen ervan en op de algehele kwaliteit van leven.

Referentie

Kelsey Gabel, Kate Cares, Krista Varady, et al, Current Evidence and Directions for Intermittent Fasting During Cancer Chemotherapy, Advances in Nutrition, 2021; nmab132, https://doi.org/10.1093/advances/nmab132

X