Na het nieuws over het Pfizer/BioNTech vaccin tegen COVID-19, dat mogelijk dit jaar al toegediend kan worden is er meer te melden op het coronafront. Het plasmamedicijn, waaraan sinds de zomer is gewerkt door Sanquin Bloedbank en plasmaproducent Sanquin Plasma Products (SPP) is klaar. Dat meldt minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid.

Het plasmamedicijn is nog niet in grote hoeveelheden beschikbaar; Sanquin meldt dat er momenteel 4.000 doses zijn, en in januari komen er nog eens 4.000 bij. Het middel zal in eerste instantie worden toegepast om besmetting en ziekte bij mensen met een verzwakt immuunsysteem te voorkomen. Daarbij gaat het bijvoorbeeld om kankerpatiënten en mensen die net een transplantatie hebben ondergaan. Ook komt er een onderzoek om in kaart te brengen hoe effectief dit medicijn is om besmetting van kwetsbare ouderen te voorkomen, bijvoorbeeld na contact met een besmet persoon.

Het plasmamedicijn is tot stand gekomen door bloedplasma in te zamelen van duizenden mensen die van COVID-19 hersteld waren. Het project werd ondersteund met 10 miljoen euro overheidssubsidie.

Een werkgroep van Sanquin en medische specialisten uit het gehele land boog zich de afgelopen periode over de vraag welke groep als eerste in aanmerking zou moeten komen voor toediening van de antistoffen. Er is voor gekozen om het middel in eerste instantie preventief in te zetten, onder toezicht van een behandelend arts. Het gaat dan om het beschermen van mensen met een verzwakte afweer, zoals patiënten die midden in een oncologisch behandeltraject zitten of mensen die net een transplantatie hebben ondergaan. Ook kwetsbare ouderen hebben vaak een verzwakte afweer. Deze groepen zijn extra vatbaar voor een besmetting met het coronavirus en hebben het meeste baat bij een preventieve behandeling met antistoffen.

Verpleeghuizen

Naast het direct beschikbaar maken van de preventieve toepassing voor kwetsbare patiënten adviseert de werkgroep ook een onderzoek te starten naar de effectiviteit van de antistoffen als preventief medicijn bij ouderen in verpleeghuizen. De werkgroep adviseert dit te toetsen in verpleeghuizen waar de COVID-19 infectiedruk hoog is. Minister De Jonge stelt hier zowel financiering als een voorraad van het medicijn voor beschikbaar. ZonMw zal dit onderzoek op korte termijn uitzetten. De eerste resultaten worden vervolgens in de zomer van 2021 verwacht.

Blijf doneren

Sanquin heeft momenteel ruim 4.000 doses van het bloedplasma beschikbaar. De verwachting is dat een patiënt elke maand behandeld moet worden. De voorraad is dus beperkt. Sanquin en SPP zetten de productie voort en de verwachting is dat er in januari nog 4.000 doses beschikbaar komen. Het blijft daarom belangrijk dat mensen bloed doneren; juist ook mensen die recent hersteld zijn van een corona-besmetting.